کارگاه آموزش خلاق در خانه کتابدار کودک و نوجوان
٨٧/٠٥/٠٧ |

پروژهی آموزش خلاق برای کودکان کار که از تیر ماه ١٣٨٥ از سوی مؤسسهی پژوهشی
تاریخ ادبیات کودکان با هدف آموزش با روشهای نو و مواد آموزشی خلاق به کودکان آسیب
پذیر به ویژه کودکان کار و خیابان بنیاد نهاده شد، تابستان امسال (١٣٨٧) در گامی
دیگر، طی کارگاهی عملی، آموزش به مربیان ٦ مرکز از مراکز حامی کودکان کار و خیابان
را در جهت ایجاد آمادگی آنها برای تدریس به روش آموزش خلاق آغاز کرد.
انجمن حمایث ازکودکان کار (خیابان مولوی)، گروه فرهنگی- اجتماعی کیانا (کرج)، جمعیت
تلاش برای جهانی شایستهی کودکان (شهرری)، خانه مهر کرج (آق تپه)، کارگاه دختران و
جمعیت دفاع از کودکان کار و خیابان (یافت آباد) از مراکزی هستند که کودکان کار را
تحت پوشش آموزش قرار داده و اکنون مربیان خود را برای آشنایی با روش آموزش خلاق، به
این کارگاه هدایت کردهاند.
متن کامل اين خبر را مىتوانيد در سايت آموزش خلاق کودک محور بخوانيد
کارگاههاى تاریخ ادبیات
کودکان ايران در مدرسه راهنمايى علامه
طباطبايى
٨٧/٠٥/٠٧
برپايه درخواست مسئولان مدرسه راهنمايى علامه طباطبايى، اعضاى گروه ترويج موسسه
پژوهشى تاريخ ادبيات کودکان کارگاههايى را براى فعاليتهاى تابستانى دانشآموزان
پايه اول، دوم و سوم اين مدرسه تدارک ديدهاند. اين کارگاهها که از روز سهشنبه ٢٥
تير ماه ١٣٨٧ آغاز شده است، در سه گروه تاريخ، نمايش و پژوهش طبقهبندى شده است.
تاکنون موضوعهاى آموزش و پرورش در ايران باستان، آموزش و پرورش مکتبخانهاى،
زندگىنامهها و زندگىنامهنويسى، ادبيات نمايشى و انواع نمايش، روشهاى پژوهش، به
شکل کارگاهى تدريس شدهاند. دانشآموزان در فاصله دو جلسه موظف به انجام يک کار
عملى در خانه مىشوند که با موضوع کلاس قبلى هماهنگى دارد.
اين کارگاهها که هر سهشنبه از ساعت ٣٠:٧ صبح تا ١٤ برگزار مىشود، تا ٢٩ مرداد
ادامه خواهد داشت.
کتابخانه موسسه صاحب
قفسههاى مناسب شد
٨٧/٠٤/١٨

هفته گذشته کتابخانه موسسه پژوهشی تاریخ ادبیات کودکان با بيش از ٧هزار جلد کتاب
کودک و نوجوان از دوره مشروطه تا سال ١٣٥٧ و کتابهای مرجع با پشتيباني مالى خانم
خرمن کسرائى از دوستداران فرهنگ و ادبيات کودکان، از کتابخانههایی مناسب برای نگه
داری کتابهای کمیاب قدیمی برخوردار شد. تا پیش از این، موسسه به سبب کمبود بودجه
این مجموعه ارزشمند را در قفسههاى آهنى بدون در و در شرایط نامناسب نگهدارى
مىکرد.
آن گونه که کارشناسان و اهل فن آگاهند، گرد و غبار و ذرات ريز معلق در هوا و انواع
باکترىها دشمن کتابهاى تاريخى و کهنه هستند. آسيبپذيرى اين کتابها ارزشمند
کودکان سالها بود که به یکی از نگرانیهای کتابداران این موسسه تبدیل شده بود. تا
اينکه خانم کسرایی آستين همت بالا زدند و با تامین هزینهها سبب شدند که اين مجموعه
در شرایط بسیار مناسبی نگهداری شوند . همکاران موسسه از هميارىهاى ايشان چه در
اين زمينه و چه در زمينه گسترش ايرانک بانک در فاز دوم سپاسگزارند.

پلهای پیوند بین دیروز و فردا را اکنون
بسازیم
۸۷/۰۴/۰۱

۲۶ خرداد تولد توران میرهادی استاد و کارشناس ادبیات کودکان ایران است. امسال
دوستان، یاران و خانواده او در این روز گرد هم آمدند تا به مناسبت تولد این بانوی
اندیشهمند و روشنگر نهاد گزار بار دیگر از او و همه یاران دیرینش، چه آنان که هنوز
در کنارش تلاش میکنند و چه آنان که به اجبار از این دیار رفتهاند، برای همه خدمات
و جانفشانیهای بیدریغشان سپاسگزاری کنند.

در این جمع کوچک و دوستانه، یحیی مافی، نوشآفرین انصاری یاران همیشه پایدار توران
میرهادی او را برای یک عمر تلاش بیوقفه برای بهروزی کودکان ستودند. توران اشتیاقی
و ثمینه باغچهبان از یاران دیرین او نیز در این مراسم حضور داشتند.

زهره قایینی به نمایندگی از موسسه پژوهشی تاریخ ادبیات کودکان در سخنی کوتاه با
عنوان: "پلهای پیوند بین دیروز و فردا را اکنون بسازیم" از همگان دعوت کرد تا
موسسه را در بنای موزه آینده ادبیات و فرهنگ کودکان ایران و ساختن فیلمهایی درباره
بزرگانی همچون میرزا حسن رشدیه، جبار باغچهبان، پروین دولتآبادی، مهدی آذریزدی،
عباس یمینی شریف و دهها تن از شخصیتهای ارزشمندی که برای بهروزی کودکان این
سرزمین گامهای بزرک برداشتهاند، یاری رسانند.

متن کامل این سخنان به همراه عکسهایی
از این مراسم
چگونه ادبيات كودكان ايران به سوی جهانی
شدن گام بردارد!
۸۷/۰۳/۲۹
چندی
پيش زهره قايينی رييس هيئت داوران جايزه جهانی هانس كريستين اندرسن با آرش شفاعی از
روزنامه جام جم در موسسه پژوهشی تاريخ ادبيات كودكان گفتوگو كرد.
جايزه "هانس كريستين اندرسن"، هر دو سال يكبار از سوی دفتر بينالمللی كتاب برای
نسل جوان (IBBY) به يك نويسنده و يك تصويرگر اهدا میشود . اين گفتوگو دارای
اطلاعات مفيدی دربارهی اين جايزهی جهانی، جايگاه ادبيات كودكان ايران در گذشته و
حال و ظرفيتهای جهانی شدن آن است.
مطالعهی اين گفتوگو را به علاقهمندان و
كارشناسان ادبيات كودكان
پيشنهاد میكنيم
معرفى كتابهاى مرجع تاريخ ادبيات كودكان
از شبكه جام جم
۸۷/۰۳/۲۸
كتابهای مرجع "تاريخ ادبيات كودكان ايران" كه تا كنون هفت جلد آن توسط نشر چيستا
منتشر شده است از طريق شبكه جام جم در برنامه "آينه جام" گروه تاريخ و ادب و هنر
معرفی خواهند شد. در اين برنامه خانم عاطفه سليانی كارشناس موسسه پژوهشی تاريخ
ادبيات كودكان درباره موضوع و شيوه تدوين اين كتابها صحبت خواهند كرد. اين برنامه
كه به رويدادهای ادبی - هنری داخل کشور میپردازد مجله ادبی- هنری است كه به صورت
پخش هفتگی تدا رک دیده شده و توسط مریم مهنگار، زینب تعالی و ارزنگ درزند اجرا
میگردد. تهیهکننده برنامهی "آينه جام" فرهاد شیرازی است.
برنامه پخش:
يكشنبه ۲ تير (۲۲ ژوئن) به وقت تهران ساعت ۳۰: ۱۸ اروپا - جام جم ۱
دوشنبه ۳ تير (۲۳ ژوئن) به وقت تهران ساعت ۳۰: ۰۸ اروپا - جام جم ۱
دوشنبه ۳ تير (۲۳ ژوئن) به وقت تهران ساعت ۳۰: ۱۰ آمریکا - جام جم ۲
دوشنبه ۳ تير (۲۳ ژوئن) به وقت تهران ساعت ۱۰: ۱۶ آمریکا - جام جم ۲
پنجشنبه ۶ تير (۲۶ ژوئن) به وقت تهران ساعت ۳۰: ۱۰ آسیا - جام جم ۳
نادر ابراهيمى،
پوينده خستگى ناپذير به جاودانگى
پيوست
۸۷/۰۳/۱۹

نادر ابراهيمى، نويسنده، مترجم، ويراستار كتابهاى كودكان و كارشناس ادبيات كودكان
بعد از ظهر روز پنجشنبه ۱۶ خرداد در تهران درگذشت . او كه در ۱۴ فروردين سال ۱۳۱۵
در تهران زاده شده بود، نويسندگى را از ۱۶ سالگى با توشهاى كه از خواندن كتابهاى
كلاسيك ادب فارسى اندوخته بود، آغاز كرد و هرگز رها نكرد. نادر ابراهيمى در نخستين
اثرش براى كودكان با نام دور از خانه (۱۳۴۷) زبانى تازه به كار برد و كوشيد شيوه
نوشتار را با موضوع و هيجان كتاب هماهنگ كند و از واژههاى كوتاه و تكبخشى براى
رسيدن به اين هدف بهره ببرد. او كار جدى خود را در گستره ادبيات كودكان در سال ۱۳۵۰
با راهاندازى مؤسسه همگام با كودكان و نوجوانان در كنار همسرش، فرزانه منصورى،
آغاز كرد. نادر ابراهيمى ويراستار برخى از كتابهاى كودكان بوده و چند كتاب نيز
براى كودكان و بزرگسالان از زبان هاى ديگر به فارسى برگردانده است. شمارى از آثار
او به زبانهاى گوناگون ترجمه شدهاند. برخى از آثار ابراهيمى از سوى سازمانها و
نهادهاى فرهنگى و ادبى جهان و ايران مانند يونسكو، شوراى كتاب كودك و كانون پرورش
فكرى كودكان و نوجوانان به عنوان كتاب برگزيده جايزه گرفتهاند.
ابراهيمى نزديك به ۵۰ اثر براى كودكان و نوجوانان نوشته است كه از ميان آنها
ميتوان به سنجابها (۱۳۵۳)، قصه گلهاى قالى (۱۳۵۲)، پهلوان پهلوانان پورياى ولى
(۱۳۵۲)، باران، آفتاب و قصهى كاشى (۱۳۵۳)، بزى كه گم شد (۱۳۵۳) و من راه خانه را
بلد نيستم (۱۳۵۳) اشاره كرد.

نادر ابراهيمى افزون بر نگارش آثارى در زمينه شيوههاى نويسندگى، به تدريس در اين
گستره هم پرداخته است.
ابراهيمى در تصويرگرى شمارى از كتابهاى كودكان همچون راه دور (۱۳۵۱)، گل هفت رنگ
(۱۳۵۱)، قصهى پيرزنى كه دلش ميخواست تميزترين خانهى دنيا را داشته باشد (۱۳۵۳) و
ما بوتهى گل سرخ را از خواب بيدار كرديم (۱۳۵۶) نيز با هنرمندان ديگر همكارى داشته
است. مقدمهاى بر فارسينويسى براى كودكان (۱۳۵۳) مقدمهاى بر مراحل خلق و توليد
ادبيات كودكان (۱۳۶۳) مقدمهاى بر مصورسازى كتاب كودكان (۱۳۶۷) مقدمهاى بر آرايش و
پيرايش كتابهاى كودكان (۱۳۶۸) و دهها مقاله و سخنرانى، از جمله آثار نظرى درباره
ادبيات كودكان هستند كه ابراهيمى منتشر كرده است.
موسسه پژوهشى تاريخ ادبيات كودكان درگذشت اين نويسنده و كارشناس پويا و پرمايه
سرزمين مان را به خانوادهى او و همه دوستداران ادبيات و ادبيات كودكان ايران تسليت
مىگويد.
مراسم تشييع پيكر اين نويسنده روز دوشنبه ۲۰ خرداد ساعت ۹ صبح از مقابل خانه
هنرمندان ايران به سمت بهشت زهرا انجام خواهد شد.
همچنين مراسم يادبود وی نيز روز چهارشنبه ۲۲ خرداد از ساعت ۴۵:۱۶ دقيقه در
مسجدالرضا واقع در خيابان خرمشهر، خيابان عشقيار، ميدان نيلوفر برگزار مىشود.
ميهمانى از چهار محال و
بختيارى
۸۷/۰۳/۱۲

روز شنبه ۱۱ خرداد، على پناه عباسى اهل روستاى عیسیآباد از توابع بخش میزدج اين
استان و كارشناس فرهنگ مردم استان چهارمحال و بختيارى، ميهمان موسسهى پژوهشى تاريخ
ادبيات كودكان بود. عباسى كه داراى تحصيلات ابتدايى مكتبخانهاى است، در اين ديدار
خاطرههاى خود را از مكتبخانههاى قديمى، آداب و رسوم در مكتبخانهها و كتابهاى
مكتبخانهاى بازگو كرد.
على پناه عباسى در زمينهى فرهنگ و مردم استان چهارمحال و بختيارى مجموعهاى
گردآورى كرده است. او حافظهى شعرى بىهمتايى دارد و نقل شاهنامه و روايت داستان رز
و ميش از زبان او شنيدنى بود. موسسه اميدوار است كه بتواند در آينده با حضور در
روستاى عيسى آباد از دانش او بهرهى بيشترى ببرد.
بازديد کریستین هولیگر،
مدیر مؤسسه سوییسی رسانههای کودکان و
نوجوانان
از موسسه پژوهشى تاريخ
ادبيات کودکان
۸۷/۰۳/۰۵
کریستین هولیگر، مدیر مؤسسه سوییسی رسانههای کودکان و نوجوانان روز ۲۱ اردیبهشت از
مؤسسهى پژوهشی تاریخ ادبیات کودکان، شورای کتاب کودک و خانه کتابدار کودک و نوجوان
بازدید کرد. خانم هولیگر که برای برگزاری کارگاه "لذت خواندن" در کانون پرورش فکری
کودکان و نوجوانان به ایران آمده بود، به دعوت و همراهی زهره قایینی مدیر پژوهشی
مؤسسه تاریخ ادبیات کودکان، پس از دیدار از این مؤسسه به شورای کتاب رفت و در جریان
روند تهیه فرهنگنامه کودک و نوجوان قرار گرفت.
وی سپس به خانه کتابدار رفت و بخشهای مختلف آن مانند کتابخانه کودک و نوجوان،
کتابخانه تخصصی و اتاق قصه را دید، از کرسی و شب یلدا شنید و با نوروز و چهارشنبه
سوری آشنا شد. او در ادامه بازدید خود، با پروژه کتابک که وابسته به مؤسسه تاریخ
ادبیات کودکان و در خانه کتابدار مستقر است، آشنا شد و برای همکاری و در اختیار
نهادن تجربیات مؤسسه خود در سوییس با این پروژه، اعلام آمادگی کرد.
کریستین هولیگر که خود مدیر مؤسسهای است که نیمی از بودجه آن از سوی دولت دریافت
میشود، از میزان خدمات و امکانات ارائه شده آن هم از سوی بخش خصوصی و با پشتیبانی
مالی افراد نیکوکار شگفت زده شده بود.
روز جهانى موزه و موزه
ملى تاريخ فرهنگ كودكان
۸۷/۰۲/۲۹
امسال نيز در حالى به استقبال روز جهانى موزه و ميراث فرهنگى مىرويم كه
بيش از سه سال است براى راهاندازى موزه فرهنگ و ادبيات كودكان ايران تلاش مىكنيم.
به گمان دستاندركاران اين طرح، گسترش فرهنگ موزهاى يكى از راههاى موثر براى
بالابردن درك پديدههاى فرهنگى در اين گروه از مخاطبان است، و سبب مىشود كه كودكان
و نوجوانان به پاسداشت فرهنگ ملى خود علاقهمند شوند. اين علاقهمندى سبب خواهد شد
كه نسل جوان مسئوليت پذيرترشوند كه نشانهى رشد شهروندى و دموكراسى است.
موسسه
پژوهشى تاريخ ادبيات كودكان، پژوهشهاى بنيادى در زمينهى فرهنگ و ادبيات كودكان را
بيش از يك دهه است كه در دستور كار خود قرار داده است و براى اجرا به نهادهاى دولتى
همچون سازمان ميراث فرهنگى و شهردارى و همچنين بخش خصوصى به ويژه دلسوزان ميراث
فرهنگى ايران پيشنهاد شده است که تاکنون پاسخى مثبت دريافت نکردهايم. خلاصهى اين
طرح در نشريه موزهها شماره ۴۳ (بهار ۱۳۸۵) به چاپ رسيده است كه علاقهمندان
مىتوانند براى اطلاع از ماهيت و گستره طرح به اين شماره از نشريه مراجعه كنند.

گردآورى سندهاى تاريخى در زمينهى تاريخ و ادبيات كودكان كماكان ادامه دارد و هر
روز اين مجموعهى نفيس، پربارتر مىشود. كارشناسان موسسه هنوز هم در پى شناسايى و
گردآورى سندهاى نوشتارى، ديدارى و شنيدارى بيشتر در اين زمينه هستند، به اميد آن كه
موزهى ملى تاريخ و فرهنگ و ادبيات كودكان ايران را در آيندهاى نه چندان دور برپا
سازند. تا آن روز ما همچنان دست يارى به سوى دوستداران فرهنگ و ادبيات كودكان ايران
دراز مىكنيم و از آنها مىخواهيم كه ما را در پربارتر كردن اين موزه پشتيبانى
كنند. همهى آنها كه در گذشته كودك بوده اند و سندهاى تصويرى يا نوشتارى مربوط به
آن دوران را نگه دارى كرده اند. همهى آنها كه روزگارى براى كودكان و نوجوانان اين
سرزمين قدمى برداشته اند و نمونههايى از آن آثار يا توليدات را در اختيار دارند و
همهى آنها كه قلبشان براى فرهنگ اين سرزمين مىطپد و مىتوانند براى مرمت و
بازسازى آثار به جاى مانده و ثبت اطلاعات در ايرانك بانك، كمكهاى مالى كنند.
آشنایی با کتابک و
ایرانک در يك كارگاه دو روزه
۲۸/۰۲/۸۷
هفته
گذشته، در روزهاى ۲۴ و ۲۵ ارديبهشت، کارگاه دو روزه آشنایی با "طرح ترويج خواندن
براى كودك و نوجوان" (کتابک، پنجرهاى به جهان خواندن) و "بانك اطلاعات فرهنگ و
ادبيات كودكان ايران" (ایرانک بانك) با شرکت گروهی از ترویجگران انجمن دوستداران
ادبیات کودک اصفهان که مهمان خانه کتابدار کودک و نوجوان و مؤسسه پژوهشی تاریخ
ادبیات کودکان بودند، برگزار شد.
برنامههای روز نخست، در خانه کتابدار، شامل آشنایی با هدفها و برنامههای کتابک،
شیوههای تهیه خبر، آشنایی با تجربههای گروه ترویج شورای کتاب كودك و مؤسسه پژوهشى
تاریخ ادبیات كودكان و آشنایی کوتاهی با شیوه گزارشنویسی بود.
در روز دوم شرکت کنندگان در مؤسسه پژوهشی تاریخ ادبیات کودکان پس از بازديد
ازكتابخانه تحقيقاتى تاريخ با فرآیند كار بانك اطلاعات فرهنگ و ادبیات كودكان ایران
(ایرانك بانك) از شناسایی تا بازیابی اطلاعات و شیوهها و سیاستهای چکیدهنویسی در
ایرانك بانك آشنا شدند. برنامه بعدازظهر شامل کلاسی دو ساعته برای آشنایی با
روشهای مصاحبه بود.
شركت كنندگان، برنامههاى اين كارگاه دو روزه را بسيار مفيد ارزيابى كردند. به باور
برگزاركنندگان، نشست مشترك همكاران از شهرهاى گوناگون، افزون بر تبادل تجربههاى
گرانبها، زبان مشتركى را براى به ثمر رساندن برنامههاى ملى و سراسرى به وجود خواهد
آورد و ضرورى است كه در آينده اين نوع كارگاهها در سطحى گسترده براى دوستداران
ادبيات كودكان در شهرهاى ديگر نيز برگزار شود.
موسسه پژوهشى تاريخ ادبيات
کودکان درنمايشگاه بين المللى کتاب تهران
۰۸/۰۲/۸۷
امسال نيز همچون سالهاى گذشته در نمايشگاه بينالمللى کتاب تهران، موسسه
پژوهشى تاريخ ادبيات کودکان در کنار شرکت نشر چيستا، کتابهاى تاريخ ادبيات کودکان
را براى دوستداران تاريخ ادبيات کودکان ايران در معرض نمايش و فروش خواهد گذاشت.
براى بازديد از غرفه شرکت نشر چيستا و موسسه پژوهشى تاريخ ادبيات کودکان به
راهروى ۱۴ غرفه ۱۱ مراجعه فرماييد.

روز جمعه ۳۰ فروردین مراسمی در بزرگداشت پروین دولتآبادی شاعر پرآوازه ایران در
سالن اجتماعات ساختمان سامان، خیابان ملاصدرا برگزار شد.
در این مراسم که شماری از خویشاوندان، دوستان و دوستداران او شرکت داشتند، گروهی از
نزدیکان او و کسانی که در عرصه فرهنگ و ادبیات کودکان میکوشند، دربارهى کار و
ویژگیهای شخصیتیاش سخنانی ایراد کردند.
توران میرهادی، ناصر تکمیل همایون، حسن عشایری، شیوا دولتآبادی، توران شهریاری،
هوشنگ دولتآبادی، عنایت نظری نوری و زهره قایینی از جمله این سخنرانان بودند.

متن سخنان زهره قایینی
پروین، به آغوش مادر زمين
باز گشت
۲۸/۰۱/۸۷


روز چهارشنبه ۲۸ فروردين ۱۳۸۷ پروين دولت آبادى در قطعهى هنرمندان بهشت زهرا به
خاک سپرده شد.
در اين مراسم محمدهادى محمدى قطعهى «پروین، دختر خوشههای نور، دختر تاکهای انگور
به آشیانه خورشید پَرکشید!» را در سوگ او خواند.
پروین، دختر خوشههای نور،
دختر تاکهای انگور به آشیانه ٔ خورشید
پَرکشید!
۲۷/۰۱/۸۷

برگ ریزِ هر خزان
دارد از جهان نشان
برگهای خشک،
زیر پای تو
گفتهاند قصهها
برای تو
کهنه میکند زمان
هرچه تازه است
در نهادِ زندگی
قصهٔ نبود و بود هست
ای تو از بهار زندگی نشان
پیش از آنکه در رسد خزان
سبزه باش، نودمید و شاد
برگ و بار عمر از تو باد
پروین دولتآبادی شاعر کودکان، شاعر گُل خورشید، شاعر کبوتران سپید، سبزههای
نودمید، اکنون خود پرندهای سپید شده است و بر فراز بلندترین کوههای این سرزمین از
دماوند تا سبلان و از الوند تا دنا به پرواز درآمده است. پروین، دختر آبیترین
دریاها، سبزترین دشتها، پروین دختر فردوسی حکیم، شیفته حافظِ شیراز، سيراب از شعر
مولانا و مادر همهى کودکان این سرزمین میرود و میرود تا ذرهای شود در دل خورشید
و آن گاه باز برتابد بر این زمین.
پروین دولتآبادی به سفر رفت.
به آنجا که آشیانه سیمرغ است
به آنجا که ققنوس بر خاکستر خویش آتش میشود و دوباره میزاید
زندگی او مهر بود و سخن، زندگی او ترانه بود و آهنگ، زندگی او رودی است که به
سبزههای نودمیده این سرزمین آب میرساند. پروین با شعر خود رنگها، بوها، نورها و
شادیها به شعر کودکان ریخت. پروین «در این بهار» به سفر رفت. همان گونه که خود
سروده است:
بر پیکرِ درختان
چون برگِ تازه رُستن
در جوبیار جوشان
گیسو چو بید شستن
همچون بنفشه یکجا
با دوستان نشستن
چون رود در دل خاک
پوینده راه جستن
در این چنین بهاری
پیمان به مهر بستن
پيوند مهربانى
کى مىتوان گسستن
محمدهادى محمدى
×××
پيکر اين هنرمند گرامى ساعت ۸ تا ۳۰:۸ صبح فردا چهارشنبه از برابر بيمارستان
ايرانمهر تشيع و در قطعه هنرمندان بهشت زهرا به خاک سپرده خواهد شد.
ثمين باغچه بان درگذشت
۱۸/۰۱/۸۷

|
...من در هر نوروز
از نو كودك مىشوم. پسركى پنج، شش ساله. تمام
وجودم حتى صدايم به شكل كودك ميشود. در گوشم پر
ميشود از صداى جغجغهها. گنجشكها و جوجهها.
بادبادكم را ميبينم كه در باد كج و كوله ميشود و
گوشوارهاش به چپ و راست ميرود. سبك و يكنواخت به
جلو رفته و كله ميكند. با پوزه به زمين ميخورد.
احساس ميكنم دماغم درد گرفته و خون ميآيد ...
معلم كودكستانم ميگفت: نوروز آينده را كسى نديده،
ولى من كه كودكم ميتوانم در خيالم سوار نردبان
شوم و به نوروز آينده برسم. بادبادكم را با خود
ببرم و در دشت روبهروى خانهمان رفته و آن را هوا
كنم. بادباك من همان است كه ستاره شده و به ابر
رسيده ... همان است كه دور شده و ريز شده ولى من
خودم ميدانم او كدام است، چون او را خودم با دست
خود ساختهام |
ثمين باغچهبان آهنگساز، مؤلف و مترجم ایرانی و فرزند زنده ياد جبار
باغچهبان در ۲۹ اسفند ۱۳۸۶، در سن ۸۲ سالگی، بر اثر حمله قلبی در استامبول درگذشت.
موسسه پژوهشى تاريخ ادبيات كودكان درگذشت اين هنرمند بزرگ را به خانوادهى او و همه
دوستداران هنر كودكان تسليت مىگويد.
ثمين باغچهبان در سال ۱۳۰۴ در تبریز به دنیا آمد. دوران خردسالیش در شیراز سپرى
شد. پس از گذراندن دورهی ابتدایی در تهران به هنرستان موسیقی رفت. در سال ۱۳۲۳ با
استفاده از بورس تحصیلی رایگان دولت ترکیه، با دوستش حسین ناصحی، برای تحصیل در
رشتهی کمپوزیسیون به آنکارا رفت. در سال ۱۳۲۸ او و ناصحی دورهی فوق لیسانس
کمپوزیسیون را با درجهی یک به پایان رسانده و به ایران بازگشتند و در هنرستان عالی
موسیقی ادر رشتههای تخصصی خود به امر آموزش پرداختند.
در سال ۱۳۶۳ او به همراه خانوادهاش به ترکیه رفت و تا پايان عمر در همانجا زندگى
كرد.
باغچهبان در فاصلهى سالهای ۱۳۲۸ تا ۱۳۵۷ در کنار کار موسیقی، فعالیتهای قلمی
نیز داشته است که برخى از آنها به شرح زیر است:
- ترجمهی آثاری از سه نویسندهی بلندآوازهی ترکیه، ناظم حکمت (شاعر و نمایشنامه
نویس)، عزیز نسین(طنزنویس)، و یاشار کمال (رمان نویس).
هفت مقاله دربارهی "هفت هنر دستی ایران"، پيك جوانان، مقالاتى دربارهی
"الفبای موسیقی"، پيك جوانان، "نوروزها و بادبادکها". تصويرگر نورالدين زرين كلك
(كتاب برگزيده سال ۱۳۵۳ از طرف شوراى كتاب كودك)، "نوروزها و مرغی بر شاخهی درخت".
تصويرگر پرويز كلانترى (۱۳۶۱)، -"نوروزها و شعر و دانه برای گنجشکها". تصويرگر
پرويز كلانترى (۱۳۶۱)، "چهرههايى از پدرم" (۱۳۸۲)
مشهورترين اثر باغچه بان آلبوم "رنگین کمان" برای کودکان است که در تهيه آن همسرش
اولین، نيز با او همكارى داشته است. انتشار اين اثر تا به امروز به صورت نوار كاست
و سى دى ادامه داشته است.
محمد سریر، رئیس هیئت مدیرهى خانه موسیقی اعلام داشته است كه خانه موسیقی به زودی
مراسم یادبودی برای ثمين باغچهبان برگزار خواهد کرد، و در صورت موافقت همسر
ایشان، اين مركز قصد دارد آثار به يادگار مانده از او را را گردآورى و منتشر کند.
يادش گرامى باد.